Zij reageert daarmee op een brief van de NVJ, die vroeg om overleg om twee grote pijnpunten voor journalisten te bespreken. Bij de introductie van het communicatiesysteem C2000 zou er worden gezocht naar oplossingen om toch verslaggeving mogelijk te maken. De belangenorganisatie wordt al jaren van het kastje naar de muur gestuurd en had in het overleg gehoopt om eindelijk een regeling in gang te zetten. Ter Horst verwijst in haar schrijven weer opnieuw naar de politiekorpsen.

Wob-termijnen

Ook weigert de PvdA-bewindsvrouw overleg te voeren over de toegang tot overheidsinformatie via de Wob. In de brief stelt ze dat de wet dwangsom ervoor zorgt dat er meer tijd nodig is voor de beslissing om onder de kosten van een ‘boete’ van burgers uit te komen. Opmerkelijk is dat zij stelt dat de oude termijn niet was gebaseerd op onderzoek. Zij lijkt eraan voorbij te gaan dat ook voor de nieuwe termijnen geen onderzoek is gepleegd. De Wob moet iedere vijf jaar worden geëvalueerd en de laatste twee evaluaties hebben nooit plaatsgevonden.

Ook verwijst ze in de brief naar de mogelijkheid dat derden soms bezwaar kunnen maken en dat daarom meer tijd nodig is. Ook dit is opmerkelijk, want in de in nieuwe Wob van oktober 2010 is daar in artikel 6 gewoon rekening mee gehouden. Zo lezen we in het derde lid van het artikel: “Onverminderd artikel 4:15 van de Algemene wet bestuursrecht wordt de termijn voor het geven van een beschikking opgeschort gerekend vanaf de dag na die waarop het bestuursorgaan de verzoeker meedeelt dat toepassing is gegeven aan artikel 4:8 van de Algemene wet bestuursrecht, tot de dag waarop door de belanghebbende of belanghebbenden een zienswijze naar voren is gebracht of de daarvoor gestelde termijn ongebruikt is verstreken.”

Europees verdrag en leges

Ter Horst laat in het midden of het nieuwe verdrag van de Raad van Europa over de toegang tot overheidsinformatie zal worden ondertekend. Zij geeft aan dat dit nog in beraad is, omdat de Nederlandse wetgeving moet worden aangepast als ons land wel tot ratificatie overgaat. Mocht het Kabinet besluiten niet te tekenen dan is dat opmerkelijk. Ons land was namelijk zowel drijvende kracht als de voorzitter van de commissie om dit verdrag op te stellen.

Met betrekking tot het heffen van leges wijst Ter Horst erop dat de centrale overheid kosten mag rekenen. Dit is in een besluit vorm gegeven, waarbij voor samenvattingen en prijs per kopie is vormgegeven. Zij stelt expliciet dat artikel 12 van de Wob deze mogelijkheid biedt. Oorspronkelijk was het de bedoeling dat de hele overheid dit zou kunnen doen. Onder druk van de Tweede Kamer geldt dit echter alleen voor de centrale overheid, waardoor het heffen van leges door decentrale overheden (gemeenten, provincies, waterschappen) niet mogelijk is van deze regeling gebruik te maken. Zij is van mening dat decentrale overheden zelf tarieven mogen vaststellen. Echter is dat niet wat artikel 12 beschrijft.

Op dit moment loopt er een rechtszaak van Brenno de Winter samen met de NVJ tegen het principe van legesheffing, waarbij juist hogere regelgeving en het belemmeren van journalistiek een kernpunt is.

Reactie NVJ

De reactie van de NVJ laat weinig aan duidelijkheid te wensen over:

De NVJ is teleurgesteld over het schriftelijk antwoord dat minister Ter Horst heeft gegeven over de problemen rondom het communicatiesysteem C2000 en het regeringsbeleid met betrekking tot de Wet Openbaarheid van Bestuur (Wob). ‘We zijn door de minister van het kastje naar de muur gestuurd’, aldus algemeen secretaris Thomas Bruning.

De NVJ vroeg in september een spoedgesprek aan met minister Ter Horst. Al meer dan vijf jaar is het bieden van een alternatief voor informatievoorziening/ persalarmering voor de media na de invoering van het communicatiesysteem C2000 onderwerp van gesprek tussen het ministerie van Binnenlandse Zaken en de NVJ. Het probleem is echter nog altijd niet naar genoegen opgelost, aldus NVJ. Toezeggingen van de Raad van hoofdcommissarissen op een spoedige landelijke invoering van dit alternatief worden keer op keer uitgesteld. De NVJ dringt daarom aan op een persoonlijk ingrijpen van de minister. ‘In Rijnmond blijkt dat er wel degelijk een werkbare oplossing bestaat’, aldus Thomas Bruning. ‘Daar functioneert een pager-systeem, P2000, dat tenminste tegemoet komt aan de wensen van de beroepsgroep.’ De minister schrijft in haar antwoord dat de regio’s zelf verantwoordelijk zijn en dat eventuele klachten over het niet of niet goed functioneren van het regionale persalarmeringssysteem bij de regio ingediend en door de regio zelf behandeld moeten worden. ‘De minister wil niet haar verantwoordelijkheid nemen en stuurt ons terug naar de politie waar we dus al vijf jaar bakzeil halen.’

De NVJ wilde ook het beleid met betrekking tot de Wet Openbaarheid van Bestuur (Wob) aankaarten. De NVJ maakt zich grote zorgen over de verdubbeling van de wettelijke beslistermijn bij Wob-aanvragen. Ook blijken ministerie en de VNG de aanbeveling van de Raad van Europa te negeren om de toegang tot overheidsinformatie vrij te laten zijn van drempels. ‘Ook hier is de minister uiterst defensief in haar antwoord. Dit laat ons geen andere mogelijkheid dan de weg te vervolgen via de rechter en kamerleden op de hoogte te stellen van de weinig constructieve opstelling van de minister.’

• Lees de brief van Guusje ter Horst aan de NVJ;
• De uitgaande brief aan Guusje ter Horst.

• Wob-verzoek;
• Beslissing op Wob-verzoek;
• Eerste overzicht;
• Tweede overzicht

Datum verstrekking: 24-07-2006

Bron: Ministerie van Buitenlandse Zaken

1. journalisten die in de periode van 24 januari 2002 tot en met 17 mei 2006 al dan niet tegen betaling werkzaamheden hebben verricht voor SZW dan wel voor onder SZW functionerende organen;
2. oud-bewindspersonen die in de periode van 1 januari 2000 tot en met 17 mei 2006 werkzaamheden hebben verricht voor SZW dan wel voor onder SZW functionerende organen;
3. het bij of onder SZW geldende beleid inzake arbeid door journalisten en oud-bewindspersonen.

Het verzoek ging uit naar alle ministeries en werd ook hier gehonoreerd. Wat al eerder werd verstrekt, kreeg het programma niet nogmaals. De verstrekking is als volgt (de beslissing is niet gepubliceerd):

• Overzicht inhuur journalisten;
• Overzicht inhuur oud-bewindspersonen;
• Regels brief met betrekking tot inhuur actieve journalisten.

Datum verstrekking: onbekend

Bron: Ministerie van SZW

• Beslissing op wob-verzoek;
• Overzichten

Datum verstrekking: 24-07-2006

Bron: Ministerie van OCW

• Beslissing op wob-verzoek;
• Inhuur bij OCW;
• Inhuur Directie Voorlichting;
• Inhuur CFI

Datum inhuur: 10-09-2004 (datum publicatie)

Bron: Ministerie van OCW

• Beslissing op wob-verzoek;
• Overzichten nevenactieviteit journalisten en (oud)-bewindslieden

Datum verstrekking: 24-07-2006;

Bron: Ministerie van Financiën

• Beslissing op wob-verzoek;
• Overzicht ingehuurde journalisten en oud-bewindspersonen

Datum publicatie: 10-08-2004

Bron: Ministerie van Financiën

Het wob-verzoek leverde het volgende document op:

• Overzicht bijverdiensten journalisten 1998-2004

Datum levering: 20-10-2004

Bron: Ministerie van BZK